1. Vì sao phân trắng mùa lạnh xuất hiện nhiều trên tôm?
Phân trắng mùa lạnh là một trong những vấn đề đường ruột gây thiệt hại lớn nhất cho người nuôi tôm, đặc biệt vào giai đoạn cuối năm khi nhiệt độ giảm mạnh. Sự thay đổi sinh học và môi trường diễn ra nhanh khiến đường ruột tôm mất cân bằng và dẫn đến phân trắng.
Dưới đây là những nguyên nhân chính:
1️⃣ Enzyme tiêu hóa tôm giảm mạnh khi trời lạnh
Tôm là loài biến nhiệt. Khi nhiệt độ nước xuống thấp:
-
Men tiêu hóa hoạt động chậm lại
-
Thức ăn tiêu không hết
-
Đường ruột bị ứ đọng → phân lỏng → phân đứt khúc → dẫn đến phân trắng mùa lạnh
Nhiều ao dù quản lý tốt nhưng chỉ cần nhiệt độ giảm 3–5°C là tôm ăn yếu, ruột teo và phân trắng xuất hiện ngay.
2️⃣ Vi khuẩn Vibrio tăng mạnh khi nhiệt độ thay đổi
Mùa lạnh – mưa nhiều gây:
-
pH giảm
-
Kiềm giảm
-
Chất hữu cơ tích tụ
→ Tạo điều kiện lý tưởng cho Vibrio parahaemolyticus bùng phát, làm tổn thương niêm mạc ruột tôm và khiến phân trắng mùa lạnh lan rộng.
the ad code3️⃣ Vi sinh đường ruột mất cân bằng
Biến động nhiệt độ liên tục khiến vi sinh có lợi suy yếu:
-
Tảo dễ tàn
-
Khí độc NH3, NO2 tăng
-
Ao biến động nhanh
→ Tôm bị stress, ruột rối loạn → dẫn đến phân trắng mùa lạnh.
4️⃣ Thức ăn dư thừa – hệ số FCR tăng cao mùa lạnh
Trời lạnh tôm bắt mồi kém → thức ăn dư phân hủy → tăng Vibrio → đường ruột càng yếu → phân trắng nặng hơn.
2. Dấu hiệu nhận biết sớm phân trắng mùa lạnh
Người nuôi cần quan sát kỹ các biểu hiện sau:
-
Tôm ăn yếu, bạt ăn giảm
-
Ruột nhỏ – teo – không đều màu
-
Phân lỏng, phân đứt khúc, phân nổi trắng mặt ao
-
Tôm bơi lờ đờ, chậm lớn
-
Nước ao vàng đục, tảo tàn
Phát hiện sớm giúp xử lý nhanh, tiết kiệm chi phí và tránh lan rộng toàn ao.
3. Hướng xử lý phân trắng mùa lạnh đúng chuẩn
Để xử lý hiệu quả, cần kết hợp cắt nguyên nhân – ổn định môi trường – phục hồi đường ruột.
Bước 1: Điều chỉnh môi trường – cắt nguyên nhân gốc
-
Thay nước 10–20% nếu ao xấu
-
Tăng sục khí, gom chất thải đáy
-
Ổn định pH – kiềm, hạn chế tảo tàn
-
Giảm 5–10% lượng thức ăn tùy mức độ
Bước 2: Hỗ trợ tiêu hóa – phục hồi niêm mạc ruột
Ưu tiên enzyme – thảo mộc – vi sinh, tránh chất gây sốc.
🔹 ENZYME-FD (Phú Gia Bảo)
-
Giúp phân chắc – ruột đều
-
Hỗ trợ tiêu hóa mạnh
-
Giảm phân trắng nhanh
Liều: 7–10 g/kg thức ăn x 3–4 ngày
🔹 BIO-KING
-
Nong to đường ruột, tăng hấp thu
-
Kích thích tôm ăn mạnh trở lại
-
Bổ sung acid amin tăng đề kháng
Liều: 7–10 ml/kg tùy đường ruột
🔹 ENZYME 69
-
Enzyme hàm lượng cao
-
Kết hợp vitamin – thảo dược – acid hữu cơ
-
Giúp phân đen – ruột đầy
Liều: 5–7 g/kg, yếu ruột tăng 10 g/kg
Bước 3: Ổn định môi trường đáy – giảm Vibrio
🔹 LACS GIẾT CHẾT
-
Xử lý nấm – nhớt bạt
-
Giảm nền Vibrio
-
Ổn định nước khi trời lạnh
🔹 GB-86
-
Ngừa vàng mang – phồng mang
-
Hạ phèn – xử lý nước sau mưa
-
Giảm nhớt nước hiệu quả
Bước 4: Duy trì phòng ngừa sau khi tôm ổn
-
Dùng Enzyme-FD hoặc Enzyme 69 định kỳ 3–4 ngày/tuần
-
Duy trì Bio-King 10 ml/kg để giữ ruột to – phân đẹp
-
Tránh thay đổi môi trường đột ngột
-
Khi lạnh sâu, giảm thức ăn chủ động
4. Kết luận
Phân trắng mùa lạnh xuất phát từ:
✔ Enzyme tiêu hóa giảm
✔ Nền Vibrio tăng
✔ Môi trường biến động
✔ Vi sinh ruột mất cân bằng
Xử lý đúng kỹ thuật giúp tôm phục hồi nhanh, ăn mạnh và tăng trưởng ổn định.
Giải pháp của Phú Gia Bảo:
Enzyme-FD – Bio-King – Enzyme 69 – Lacs Kill – GB-86
→ phù hợp cho cả xử lý và phòng phân trắng mùa lạnh trên tôm.
